Bakterie żyjące w jelitach mogą przyczyniać się do rozwoju reumatoidalnego zapalenia stawów

2010-06-22 00:36:22 Medycyna

Bakterie żyjące w jelitach mogą przyczyniać się do rozwoju reumatoidalnego zapalenia stawów u osób predysponowanych do niego genetycznie - wynika z badań opublikowanych na łamach pisma "Immunity".

Mikroby pobudzają bowiem kaskadę procesów w układzie odpornościowym, który ostatecznie zwraca się przeciwko tkankom własnego organizmu - w tym wypadku przeciw stawom. Nasze jelita są zamieszkiwane przez tysiące gatunków bakterii, z których wiele korzystnie wpływa na rozwój układu odporności. Jednak, flora jelitowa może również przyczyniać się do zaburzenia w pracy tego układu, zwłaszcza jego agresji na komórki własnego organizmu. Najnowsze badania wskazują, że tak właśnie dzieje się w przypadku reumatoidalnego zapalenia stawów (RZS), poważnej choroby, która powoduje bolesne obrzęki stawów, ich deformację i może prowadzić do niepełnosprawności.
Naukowcy z Wydziału Medycyny Uniwersytetu Harvarda oraz Uniwersytetu w Nowym Jorku doszli do takich wniosków prowadząc eksperymenty na myszach predysponowanych do zapalenia stawów.

Gdy po przyjściu na świat gryzonie hodowano w sterylnym środowisku, miały one we krwi znacznie mniej przeciwciał (białek odpornościowych) wywołujących reumatoidalne zapalenie stawów niż zwierzęta przebywające w zwykłych warunkach. Poza tym, początek i przebieg schorzenia były znacznie łagodniejsze.

W trzecim tygodniu życia część myszy przeniesiono do pomieszczeń, które nie były czyste pod względem mikrobiologicznym, a dodatkowo wprowadzono im do organizmu bakterie nitkowate, które normalnie zamieszkują jelita. W tych warunkach zwierzęta zaczęły produkować specyficzne przeciwciała i w ciągu czterech dni zachorowały na zapalenie stawów.

"W sterylnym środowisku u myszy nie rozwijała się choroba stawów, ale wprowadzenie pojedynczej bakterii do organizmu wystarczyło do zainicjowania procesów immunologicznych prowadzących do jej wystąpienia" - komentuje biorąca udział w badaniach Diane Mathis.

Oczywiście, bakterie same w sobie nie są główną przyczyną choroby, podkreśla pierwszy autor pracy Hsin-Jung Wu. "Chodzi raczej o to, że gryzonie mają genetyczne predyspozycje do zapalenia stawów, a bakterie stwarzają warunki pozwalające na ujawnienie się tych predyspozycji" - tłumaczy badacz. Jest to przykład interakcji zachodzących między genami a środowiskiem.

Dokładniejsze analizy ujawniły, że bakterie pobudzały w organizmie myszy produkcję szczególnej populacji limfocytów T, co z kolei dawało sygnał limfocytom B do produkcji przeciwciał atakujących tkanki stawów, tak jakby były obce.

Jak przypominają naukowcy, wcześniejsze badania wskazywały, że choroby autoimmunologiczne jelit, jak np. zespół jelita wrażliwego, mają związek z bytującą w nim florą bakteryjną. Zaskakujące jest jednak to, że bakterie jelitowe mogą wpływać na rozwój autoagresywnej choroby, która dotyczy odległych tkanek, np. stawów.

W przyszłości naukowcy planują kontynuować swoje badania, m.in. po to, by sprawdzić, czy bakterie mogą brać również udział w rozwoju innych schorzeń autoimmunologicznych, jak np. cukrzyca typu I.

Dzięki uprzejmości: PAP - Nauka w Polsce

Tagi: reumatoidalne zapalenie stawów leczenie zapalenia stawów leki na zapalenie stawów